Przeglądaj

Niezidentyfikowane


Przegladaj
 

Tytuł tematu

Wojenne zdjęcia Żydów polskich

Powiększ

Opis

Deportacja Żydów z Przyrowa (powiat częstochowski) do getta w Koniecpolu, 1942. Transport do getta odbywał się rożnymi sposobami: młodzież od lat 16 wysyłano pociągiem towarowym ze stacji Julianka, mężczyzn trójkami przeprowadzono trasą przez Św. Annę, Ulesie do Koniecpola, a kobiety, osoby w podeszłym wieku i dzieci zgromadzono na rynku i przewieziono furmankami. We wrześniu i październiku 1942 r. getto Żydów w Koniecpolu zostało zlikwidowane, a ludność żydowska wywieziona do obozu zagłady w Treblince. Skrót listu: „Przepraszam za pismo i styl. Mieszkałem 12 lat w Przyrowie. Napisałem Monografię Przyrowa i Przyrów w czasie okupacji 39-45. Teraz jestem na emeryturze mieszkam w Mstowie. Oto relacja świadka: Funkcję kapo pełnił między innymi Żyd, który nazywał się Keler, pochodził on gdzieś z okolic Krakowa. Był on źle ustosunkowany do robotników, bił ich i znęcał się, tak na przykład mojemu siostrzeńcowi Szymkowi Szklarzowi urządził kiedyś karne ćwiczenia: kazał mu przez kilka godzin siedzieć w wodzie, mimo że była już jesień i szczególnie zimno. Ojciec Szymka Abram Icek Szkalrz usiłował interweniować u Kelera, ale on parokrotnie go uderzył i chciał mu obciąć brodę, aby przypodobać się Ukraińcom. Zasadniczym miejscem koncentracji dla Żydów z Przyrowa było getto w Koniecpolu. I w tym czasie liczba Żydów w Koniecpolu wzrosła z 958 do około 1600 osób. Transport do ww. getta odbywał się rożnymi sposobami. Najpierw młodzież od lat 16 wysyłano pociągiem towarowym ze stacji Julianka. Następnie mężczyzn trójkami przeprowadzono trasą przez Św. Annę, Ulesie do Koniecpola. Kobiety zaś, starców i dzieci zgromadzono na rynku i przewieziono podwodami. Świadczy o tym zdjęcie wykonane przez ob. Stanisława Konatowskiego z Socjalistycznej Organizacji Bojowej. Pani Maria Konatowska wspomina, jak Żydówka Cytrynowa powiedziała jej, że jadą tylko na roboty do Koniecpola, a po kilku dniach wrócą. W dniu wyjazdu Żydzi poszli na cmentarz pożegnać się ze swoimi bliskimi zmarłymi. Mieli oni prawo zabrać ze sobą 10 kg żywności, pościel, bieliznę i drobniejsze rzeczy. Na jednym wozie jechał rabin i jego 11 dzieci. Niektórzy Żydzi stawiali opór i byli popychani przez Niemców. We wrześniu i październiku 1942 r. getto Żydów w Koniecpolu zostało zlikwidowane, a ludność żydowska wywieziona do obozu zagłady w Treblince. Za świadome udzielenie pomocy Żydom groziła kara śmierci. Trudno dzisiaj ustalić , ilu Żydów z terenu getta w Koniecpolu ukryło się na zewnątrz. Było ich bardzo wielu. W Przyrowie u Ruszla Stanisława przechowywał się Żyd Pomaraniecz [?]. Ukrywany był w piwnicy oraz w ziemiance z wykopem do ogrodu. Obecnie w Przyrowie nie ma ani jednej rodziny żydowskiej”.

Słowa kluczowe

Dziecko, Getto, Holokaust, II wojna światowa, Kobieta, Mężczyzna, Niemcy, Ratowanie, Sztetl, Ulica, Miasteczko

Znane informacje

Sygnatura zdjęcia: FS_1_0107_0001
Zespół: 1 – kolekcja „I ciągle widzę ich twarze”
Rok: 1942
Miasto: Przyrów
Autor: Stanisław Konatowski (Socjalistyczna Organizacja Bojowa)
Darczyńca: Marian Stanisław Kaczmarzyk
Prawa autorskie: Fundacja Shalom

Zdjęcia "dziś"

Brak zdjęć w galerii
 
Dodaj zdjęcie "Dziś"
 
 
Copyright © by Fundacja Shalom 2011
Projekt i realizacja: JMC.
Dofinansowano ze środków NInA

Używamy cookies i podobnych technologii m.in. w celu świadczenia usług i w celach statystycznych. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce, w jej ustawieniach. Jeżeli wyrażasz zgodę na zapisywanie informacji zawartej w cookies, kliknij „Zamknij”. Jeżeli nie wyrażasz zgody – zmień ustawienia swojej przeglądarki. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce cookies

Zamknij X